{"id":7487,"date":"2025-06-09T18:38:22","date_gmt":"2025-06-09T15:38:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mektephaber.com\/?p=7487"},"modified":"2025-06-09T18:38:22","modified_gmt":"2025-06-09T15:38:22","slug":"yaptirimlara-ragmen-iranin-teknolojik-ilerlemeleri-ne-durumda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mektephaber.com\/?p=7487","title":{"rendered":"Yapt\u0131r\u0131mlara Ra\u011fmen \u0130ran\u2019\u0131n Teknolojik \u0130lerlemeleri Ne Durumda?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130ran \u0130slam Cumhuriyeti, yerli yeteneklere, direni\u015fe ve ulusal \u00f6z g\u00fcvene dayanarak son y\u0131llarda \u00e7e\u015fitli teknoloji alanlar\u0131nda dikkat \u00e7ekici ba\u015far\u0131lara imza atm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Amerika Birle\u015fik Devletleri, \u0130ran\u2019\u0131 ileri teknolojiye eri\u015fimden mahrum b\u0131rakmak amac\u0131yla kapsaml\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar uygulam\u0131\u015ft\u0131r. Ancak \u0130ran halk\u0131, bu komplolara direni\u015f ve yarat\u0131c\u0131l\u0131kla kar\u015f\u0131 koyarak bu hedefleri bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. Bug\u00fcn \u0130ran yaln\u0131zca bir\u00e7ok teknolojik alanda kendi kendine yeterli hale gelmekle kalmam\u0131\u015f, ayn\u0131 zamanda b\u00f6lgeye teknoloji ihra\u00e7 eden bir \u00fclke konumuna gelmi\u015ftir. E-devlet, uzay teknolojileri, nano ve biyoteknoloji \u0130ran\u2019\u0131n ba\u015far\u0131lar\u0131ndan yaln\u0131zca birka\u00e7\u0131d\u0131r. Bu yaz\u0131da, \u0130ran\u2019\u0131n teknolojik ilerlemelerine genel bir bak\u0131\u015f sunulmu\u015ftur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Dijital Teknolojiler<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n getirdi\u011fi k\u0131s\u0131tlamalara ra\u011fmen \u0130ran, bilgi teknolojileri alan\u0131nda b\u00f6lgenin \u00f6nde gelen \u00fclkelerinden biri haline gelmi\u015ftir. Uluslararas\u0131 Telekom\u00fcnikasyon Birli\u011fi (ITU) raporuna g\u00f6re \u0130ran, geli\u015fmekte olan \u00fclkeler aras\u0131nda ICT geli\u015fim endeksinde b\u00f6lgesel liderdir. \u0130ran\u2019da kurulan Ulusal Bilgi A\u011f\u0131, ba\u011f\u0131ms\u0131z ve g\u00fcvenli bir altyap\u0131 olarak internet yapt\u0131r\u0131mlar\u0131na kar\u015f\u0131 bir \u00f6z yeterlilik \u00f6rne\u011fidir. \u0130ranl\u0131 bilgi tabanl\u0131 (bilimsel) \u015firketler, bir\u00e7ok alanda yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n etkisini ortadan kald\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>N\u00fckleer Enerji<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130ran, n\u00fckleer t\u0131p ve molek\u00fcler g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme alan\u0131nda d\u00fcnyan\u0131n ilk 10 \u00fclkesi aras\u0131nda yer almaktad\u0131r. T\u00fcm ABD ve Bat\u0131 bask\u0131lar\u0131na ra\u011fmen \u0130ran, tam n\u00fckleer yak\u0131t d\u00f6ng\u00fcs\u00fcne ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Uranyum zenginle\u015ftirme ve t\u0131bbi izotop \u00fcretimi, \u0130ranl\u0131 bilim insanlar\u0131n\u0131n yeteneklerini kan\u0131tlamaktad\u0131r. Uluslararas\u0131 Atom Enerjisi Ajans\u0131 (IAEA) defalarca \u0130ran\u2019\u0131n n\u00fckleer faaliyetlerinin tamamen bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l oldu\u011funu a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Uzay ve Savunma<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">SIPRI Enstit\u00fcs\u00fc&#8217;ne g\u00f6re \u0130ran, askeri \u0130HA (insans\u0131z hava arac\u0131) \u00fcretiminde d\u00fcnyan\u0131n ilk 10 \u00fclkesi aras\u0131nda yer almaktad\u0131r. \u201c\u015eahid 136\u201d ve \u201cAbabil\u201d gibi geli\u015fmi\u015f insans\u0131z hava ara\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00fcretimi, yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n ilerlemeye engel de\u011fil, aksine yenili\u011fe te\u015fvik oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. \u0130ran yap\u0131m\u0131 \u201cKhiyam\u201d ve \u201cPars-1\u201d uydular\u0131n\u0131n ba\u015far\u0131l\u0131 \u015fekilde uzaya f\u0131rlat\u0131lmas\u0131, \u0130ran\u2019\u0131n uzay alan\u0131ndaki yetkinli\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Nano ve Biyoteknoloji<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">StatNano&#8217;nun a\u00e7\u0131klamas\u0131na g\u00f6re \u0130ran, 2024 y\u0131l\u0131nda nanoteknoloji alan\u0131nda makale \u00fcretiminde d\u00fcnya d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc olmu\u015ftur. Korona krizi s\u0131ras\u0131nda \u0130ran, kendi geli\u015ftirdi\u011fi yerli a\u015f\u0131lar (Barekat, PastoCovac ve Fakhra) ile ABD\u2019nin ila\u00e7 yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131 etkisiz hale getirmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>E-Devlet ve Ak\u0131ll\u0131 B\u00fcrokrasi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130ran \u0130slam Cumhuriyeti, e-devlet uygulamalar\u0131yla geleneksel b\u00fcrokrasiyi azaltma yolunda b\u00fcy\u00fck ad\u0131mlar atm\u0131\u015ft\u0131r. Entegre Devlet Elektronik Hizmetleri Sistemi (Sejam), vatanda\u015flar\u0131n y\u00fczlerce kamu hizmetine fiziksel ba\u015fvuru yapmadan eri\u015fimini sa\u011flamaktad\u0131r. Elektronik vergi sistemi, \u00fcniversite kay\u0131tlar\u0131, pasaport ba\u015fvurular\u0131 ve yarg\u0131 hizmetleri art\u0131k \u0130ran\u2019da tamamen \u00e7evrimi\u00e7i yap\u0131lmaktad\u0131r. Elektronik kimlik do\u011frulama i\u00e7in geli\u015ftirilen \u201cIranKod\u201d gibi dijital platformlar, \u0130ran\u2019\u0131n ak\u0131ll\u0131 y\u00f6neti\u015fime do\u011fru h\u0131zla ilerledi\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Su ile \u0130lgili Teknolojiler<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130ran Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131&#8217;na ba\u011fl\u0131 Bilim, Teknoloji ve Bilgi Tabanl\u0131 Ekonomi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n Su, \u0130klim ve \u00c7evre Kurulu Ba\u015fkan\u0131 Muhammed Hemmet, \u0130ran\u2019\u0131n su teknolojileri (water science and technology) alan\u0131nda d\u00fcnyada 6. s\u0131rada yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130ran \u0130slam Cumhuriyeti, yerli yeteneklere, direni\u015fe ve ulusal \u00f6z g\u00fcvene dayanarak son y\u0131llarda \u00e7e\u015fitli teknoloji alanlar\u0131nda dikkat \u00e7ekici ba\u015far\u0131lara imza atm\u0131\u015ft\u0131r. Amerika Birle\u015fik Devletleri, \u0130ran\u2019\u0131 ileri teknolojiye eri\u015fimden mahrum b\u0131rakmak amac\u0131yla kapsaml\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar uygulam\u0131\u015ft\u0131r. Ancak \u0130ran halk\u0131, bu komplolara direni\u015f ve yarat\u0131c\u0131l\u0131kla kar\u015f\u0131 koyarak bu hedefleri bo\u015fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. Bug\u00fcn \u0130ran yaln\u0131zca bir\u00e7ok teknolojik alanda kendi &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7488,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rop_custom_images_group":[],"rop_custom_messages_group":[],"rop_publish_now":"initial","rop_publish_now_accounts":[],"rop_publish_now_history":[],"rop_publish_now_status":"pending","h5ap_radio_sources":[],"footnotes":""},"categories":[8,2],"tags":[],"class_list":["post-7487","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-batiasya","category-dunya"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7487","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7487"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7489,"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7487\/revisions\/7489"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7488"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mektephaber.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}